Marek Pogorzelec

Rośliny pastewne pożytkiem dla pszczół

Pospolicie uprawiane rośliny pastewne, takie jak: lucerna siewna (Medicago sativa L.) i koniczyna czerwona, zwana też łąkową (Trifolium pratense L.), mają nektar trudno dostępny dla pszczół. Warto przypomnieć sobie o roślinach, które są równie dobre jako pokarm dla zwierząt, a jednocześnie są wartościowym pożytkiem dla pszczół. Państwu przypomnę trzy z nich.

Sparceta siewna, zwana też esparcetą (Onobrychis viciifolia Scop.) jest rośliną wieloletnią. Pochodzi z południowej i południowo-wschodniej części Europy. U nas miejscami zadomowiła się w środowisku. Łatwiej ją tam spotkać niż nasze 2 gatunki rodzime: sparcetę górską (Onobrychis montana DC.) i sparcetę piaskową (Onobrychis arenaria (Kit.) DC.). W uprawie polowej wyrasta do 50-70 cm wysokości. Na glebach żyznych, zasobnych w wapń daje plony podobne do lucerny, ale może być uprawiana na glebach gorszych i kamienistych. Sparceta siewna jest wytrzymała na silne mrozy i susze. Wysiew powinien być w marcu lub z początkiem kwietnia, w ilości 60-70 kg nasion na hektar, w rzędach o rozstawie 15-30 cm na głębokość około 2 cm. Łatwo rozmnaża się z samosiewu. Zakwita w drugiej połowie maja i kwitnie 4 tygodnie, nektar jest łatwo dostępny dla pszczół, a wydajność miodowa wynosi około 180 kg/ha.

Byliną jest również komonica zwyczajna (Lotus corniculatus L.) – roślina rodzima, występująca pospolicie na terenie całej Polski na pastwiskach, łąkach, w pasach przydrożnych. Może rosnąć na glebach o niskiej kulturze, zbitych lub piaszczystych. Potrafi wyrosnąć nawet w szczelinach między kostkami na chodniku. W miejscach słonecznych wytwarza dużo kwiatów i osiąga zaledwie 10-20 cm wysokości. Uprawiana w mieszance z trawami wyrasta do 40 cm. Ziele komonicy ma wysoką zawartość białka i składników mineralnych (wapnia i magnezu) oraz karotenów. Dobrze znosi zgryzanie i udeptywanie, choć nie jest zbyt chętnie zjadana przez zwierzęta ze względu na gorzki smak, który zanika w trakcie suszenia. Lubi glebę gliniastą, zasobną w wapń. Wysiew nasion przypada w drugiej połowie marca lub na początku kwietnia, w ilości 8-12 kg/ha. Kwitnie od maja do września. Wydajność miodowa wynosi 40 kg, ale pszczoły chętnie zbierają również pyłek. Na wilgotnych łąkach rośnie komonica błotna (Lotus pedunculatus Cav.), której kwiaty są chętniej odwiedzane przez pszczoły. Nasiona tej rośliny są jednak trudno dostępne w Polsce.

Trzecią z grupy zapomnianych roślin jest jednoroczna koniczyna krwistoczerwona, inkarnatka (Trifolium incarnatum L.). Pochodzi z Turcji i południowej części Europy. Główki kwiatostanów osiągają do 5 cm długości. Ze względu na wielkość i krwistoczerwoną barwę rośliny te mają walory ozdobne. W regionach Polski o łagodniejszych zimach można ją uprawiać jako ozimą, wysiewając w terminie od 15 do 25 sierpnia. Na pozostałym obszarze wysiewa się ją w pierwszej połowie kwietnia. Do obsiania hektara potrzeba 30 kg nasion, w rozstawie 12-15 cm. Podobnie jak poprzednio omówione gatunki, nie lubi gleb podmokłych i kwaśnych. Nektar jest łatwo dostępny dla pszczół licznie odwiedzających jej kwiaty. Z zasiewów ozimych zakwita z końcem maja, a uprawy wiosenne rozpoczynają kwitnienie na przełomie czerwca i lipca. Kwitnie intensywnie przez około 4 tygodnie. Wydajność miodowa inkarnatki wynosi 140 kg/ha.

 

 
 ---
 
© Miesięcznik PSZCZELARSTWO, Pszczelnicze Towarzystwo Naukowe, 2004-2016
Agroturystyka